Diensten en liturgie

Hoe maak je een liturgie voor een trouwdienst?

Een liturgie voor een trouwdienst maak je samen met de voorganger. Wie wat doet, welke onderdelen er meestal in staan, hoe je het boekje maakt en wat je met liedteksten en de livestream regelt.

Hoe maak je een liturgie voor een trouwdienst?

Een liturgie voor een trouwdienst maak je samen met de voorganger: het bruidspaar kiest lezingen en liederen, de voorganger bewaakt de orde van dienst en kijkt de definitieve versie na. Daarna maak je er een boekje van met verwijzingen naar de liederen. Je zet de dienst in de agenda van de kerkwebsite en spreekt af of hij wordt uitgezonden.

Wie doet wat bij een trouwdienst

In protestantse gemeenten is een kerkelijke trouwdienst meestal een gewone kerkdienst met een eigen orde. De informatiedocumenten die gemeenten zelf online zetten, laten steeds hetzelfde patroon zien. De predikant stelt de liturgie op in overleg met het bruidspaar. Het bruidspaar geeft voorkeuren door voor psalmen, liederen en een schriftgedeelte. Het boekje maakt het bruidspaar zelf, of iemand die zij daarvoor vragen.

Daaromheen staan meer mensen:

  • het kerkelijk bureau of de scriba legt datum en tijd vast
  • de voorganger voert een gesprek met het bruidspaar en bepaalt de orde
  • de organist krijgt de definitieve liedlijst
  • de koster weet wat er nodig is aan geluid, zeker als er extra muzikanten komen
  • de vrijwilliger van website en livestream zet de dienst in de agenda en regelt de uitzending

De opbouw van een trouwdienst

Elke gemeente heeft een eigen orde. De bouwstenen lijken wel op elkaar. In veel protestantse trouwdiensten kom je deze onderdelen tegen, ongeveer in deze volgorde:

  • binnenkomst van het bruidspaar, met orgelspel of een lied
  • votum en groet
  • gebed
  • een of twee schriftlezingen, soms gelezen door familie of vrienden
  • verkondiging
  • het huwelijksformulier met de vragen aan het bruidspaar en de trouwbelofte
  • het wisselen van de ringen, waar dat gebruikelijk is
  • de zegen over het bruidspaar
  • dankgebed en voorbede
  • collecte
  • slotlied en zegen

Gebruik dit als startpunt voor het gesprek, niet als vaststaande orde. Welke onderdelen er zijn en waar ze staan, bepaalt de voorganger samen met de kerkenraad.

Stap voor stap naar het boekje

1. Begin met de afspraken. Na het gesprek met de voorganger weet je de orde, de lezingen en wie er leest. Schrijf die eerst op als lijst, nog zonder opmaak.

2. Werk in een schoon sjabloon. Begin niet met het boekje van een vorige bruiloft. Dan blijven er namen of liederen staan die er niet horen. Ons gratis Word-sjabloon en de uitleg over tabstops en stijlen vind je bij liturgie maken in Word.

3. Maak de voorkant. Daar horen in elk geval de namen van het bruidspaar, de datum, de tijd, de kerk en de voorganger op. Een tekst of een foto mag erbij.

4. Laat het concept nakijken. Stuur het concept naar de voorganger en wacht op akkoord voordat je laat drukken. Geef de definitieve liedlijst daarna ook aan de organist.

5. Drukken of online delen. Een boekje op A5 print je als A4 dubbelgevouwen. Het aantal pagina's is dan altijd deelbaar door vier. Lege pagina's gebruik je voor een woord van dank of de uitleg over de collecte. Druk ruim genoeg exemplaren voor alle gasten.

Liedteksten in het boekje

Hier gaat het vaak mis. Samen zingen in de dienst is vrij: artikel 17c van de Auteurswet zegt dat gemeentezang tijdens een eredienst geen inbreuk op het auteursrecht is. Afdrukken is iets anders. Wie de volledige tekst van een lied in een boekje zet, maakt een kopie. Daar is toestemming van de rechthebbenden voor nodig.

Een verwijzing als "Psalm 128 : 1 en 3" mag altijd. Veel bruidsparen willen toch de tekst afdrukken, omdat gasten geen liedboek bij zich hebben. Zoek dan per bundel bij de uitgever na wat er nodig is. Of vraag of de gemeente de teksten op de beamer zet met een licentie die daarvoor geldt. Meer over licenties lees je in liedteksten tonen in de livestream. Dit is uitleg op basis van openbare bronnen, geen juridisch advies.

De trouwdienst op de website en in de livestream

Een trouwdienst is een openbare kerkdienst, dus hij hoort in de agenda met diensten. Vraag het bruidspaar wel wat er bij komt te staan. Een voornaam en de tijd zijn vaak genoeg.

Wordt er uitgezonden, vraag dan vooraf of de uitzending voor iedereen zichtbaar mag zijn of alleen voor genodigden met een link of inlogcode. Spreek ook af hoe lang de opname blijft staan. De openbare livestreampagina laat bij een besloten dienst alleen een korte tekst zien, niet de link zelf.

Zet de liturgie alleen online als het bruidspaar dat wil. Er staan namen in, soms ook van kinderen of familieleden die lezen.

Een voorbeeld uit het kerkenwerk

Een bruidspaar mailt op dinsdag het concept naar de scriba. Die stuurt het door naar de voorganger, die een andere lezing voorstelt. Het bruidspaar past het aan en mailt een nieuwe versie, maar de organist heeft de eerste al. Op vrijdag vraagt de koster aan de vrijwilliger van de website of de uitzending besloten moet. Die weet van niets, want de afspraak stond in een mail aan de scriba.

Niemand doet iets fout. Er zijn alleen vijf mensen met elk een stukje van de informatie.

Wat zelf doen vraagt

  • Versies in mails. Elke wijziging is een nieuw bestand. Wie de verkeerde opent, drukt de verkeerde liturgie.
  • Kennis bij één persoon. Vaak weet alleen de scriba of één vaste vrijwilliger hoe het bij een trouwdienst gaat. Stopt die, dan begint de volgende opnieuw.
  • Website en stream apart. De dienst in de agenda, de livestreamlink en de afspraak over besloten uitzenden staan op drie plekken.
  • Liedteksten. Iemand moet weten welke bundels jullie mogen afdrukken of beamen. Dat verandert als er een nieuwe bundel bijkomt.

Vijf dingen die je morgen kunt doen

1. Zet op één A4 wie wat doet bij een trouwdienst en geef dat aan elk bruidspaar. 2. Maak een vast sjabloon voor trouwdiensten met lege invulplekken, los van het zondagse sjabloon. 3. Vraag de voorganger welke orde jullie gemeente aanhoudt en zet die in het sjabloon. 4. Zoek uit voor welke liedbundels jullie een licentie hebben voor afdrukken of beamen. 5. Spreek af wie de agenda en de livestream aanpast en hoe het bruidspaar wordt gevraagd naar openbaar of besloten uitzenden.

Liever niet zelf rommelen?

In Mijn KerkOnline is de liturgie geen los Word-bestand maar een lijst onderdelen: momenten, liederen met bundel, nummer en coupletten en lezingen met bijbelboek, hoofdstuk en verzen. Per soort dienst maak je een sjabloon als startpunt, dus ook een voor trouwdiensten. De liturgie hangt aan de dienst in de agenda en verschijnt bij die dienst op de site. Hoe dat werkt, lees je bij liturgie en downloads.

Voor een bijzondere dienst zet je in de livestreaminstellingen tijdelijk een andere link met een begin- en eindtijd. Je kiest ook welk bericht bezoekers zien als er geen openbare uitzending is. Hosting, updates en beveiliging regelen we met onderhoud en hosting. De vrijwilliger vult daarna alleen nog de inhoud in. Twijfel je of uitbesteden bij jullie past, lees dan zelf bouwen of laten maken.

Wil je zien hoe diensten en liturgie op jullie eigen website kunnen staan? Dan kun je vrijblijvend een gratis homepage-ontwerp aanvragen.

Veelgestelde vragen

Wie maakt de liturgie voor een trouwdienst?

Meestal stelt de voorganger de liturgie op in overleg met het bruidspaar. Het bruidspaar kiest lezingen en liederen en maakt vaak zelf het boekje. De voorganger kijkt de definitieve versie na.

Mogen we zelf de liederen kiezen?

Ja, in overleg met de voorganger. Die bewaakt dat de liederen passen in de orde van dienst. Geef de definitieve lijst daarna aan de organist.

Mogen liedteksten in het liturgieboekje?

Een verwijzing met bundel en nummer mag altijd. Voor het afdrukken van de volledige tekst is toestemming van de rechthebbenden nodig. Lees meer in liedteksten tonen in de livestream.

Wat staat er op de voorkant van een trouwliturgie?

De namen van het bruidspaar, de datum, de tijd, de kerk en de voorganger. Een tekst of foto mag erbij. Een leeg sjabloon vind je bij liturgie maken in Word.

Komt een trouwdienst op de kerkwebsite?

De dienst zelf staat meestal in de agenda. Of de liturgie en de livestream openbaar zijn, spreek je vooraf af met het bruidspaar.

← Terug naar kennisbank

Klaar om jullie kerk online te versterken?

Plan een vrijblijvende kennismaking. Samen kijken we welke stap het meeste verschil maakt.

Plan een kennismaking